Boru Ağırlık Hesaplama
Ondalık ayıraç olarak nokta (.) kullanınız!
Boru ağırlığı nasıl hesaplanır?
Boru içi boş bir silindirdir. Ağırlığı iç çaptan değil, dış çap ve et kalınlığından hesaplanır — çünkü malzeme bu ikisinin arasındaki halkada durur. Milimetre girip doğrudan kilogram/metre almak için:
Formül
kg/m = (Dış çap − Et kalınlığı) × Et kalınlığı × π × Yoğunluk ÷ 1.000.000
Yapı çeliğinde π × 7.850 ÷ 1.000.000 = 0,02466. Yani pratikte:
kg/m = (D − t) × t × 0,02466
Örnek — 6″ boru, 168,3 mm dış çap, 6,3 mm et kalınlığı, 12 metre boy:
168,3 − 6,3 = 162,0
162,0 × 6,3 = 1.020,6
1.020,6 × 0,02466 = 25,17 kg/m
25,17 × 12 = 302,0 kg
Bir borunun iç çapı da aynı iki değerden çıkar: iç çap = D − (2 × t). Bu örnekte 168,3 − 12,6 = 155,7 mm.
Boru ölçüleri ve metretül ağırlıkları
Aşağıdaki tablo piyasada anma ölçüsüyle (inç) satılan çelik boru serisi içindir; yoğunluk 7.850 kg/m³. Değerler kg/metre cinsindendir — boy ile çarpınca toplam ağırlığı verir.
| Anma | Dış çap | 2,0 mm | 2,6 mm | 3,2 mm | 4,0 mm | 5,0 mm | 6,3 mm | 8,0 mm |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1/2″ | 21,3 | 0,95 | 1,20 | 1,43 | — | — | — | — |
| 3/4″ | 26,9 | 1,23 | 1,56 | 1,87 | — | — | — | — |
| 1″ | 33,7 | 1,56 | 1,99 | 2,41 | 2,93 | — | — | — |
| 1¼″ | 42,4 | 1,99 | 2,55 | 3,09 | 3,79 | — | — | — |
| 1½″ | 48,3 | 2,28 | 2,93 | 3,56 | 4,37 | 5,34 | — | — |
| 2″ | 60,3 | — | 3,70 | 4,51 | 5,55 | 6,82 | 8,39 | — |
| 2½″ | 76,1 | — | 4,71 | 5,75 | 7,11 | 8,77 | 10,84 | — |
| 3″ | 88,9 | — | — | 6,76 | 8,38 | 10,35 | 12,83 | — |
| — | 101,6 | — | — | 7,77 | 9,63 | 11,91 | 14,81 | — |
| 4″ | 114,3 | — | — | 8,77 | 10,88 | 13,48 | 16,78 | — |
| 5″ | 139,7 | — | — | — | 13,39 | 16,61 | 20,73 | 25,98 |
| 6″ | 168,3 | — | — | — | 16,21 | 20,14 | 25,17 | 31,63 |
| 8″ | 219,1 | — | — | — | — | 26,40 | 33,06 | 41,65 |
| 10″ | 273,0 | — | — | — | — | 33,05 | 41,44 | 52,28 |
| 12″ | 323,9 | — | — | — | — | — | 49,34 | 62,32 |
Tabloda olmayan bir ölçü için yukarıdaki formül her çap ve et kalınlığında çalışır. Taşıyıcı sistemde kullanılan CHS boru profillerin serisi bundan farklıdır; onların 145 satırlık tam listesi boru profil (CHS) ölçü ve ağırlık tablosunda.
Su borusu ile CHS boru profil aynı şey mi?
Hayır, ve karıştırılması sipariş hatasına yol açar.
| Çelik boru (su/tesisat) | CHS boru profil (yapısal) | |
|---|---|---|
| Standart | EN 10255 / EN 10217 | EN 10219 (soğuk), EN 10210 (sıcak) |
| Ölçü mantığı | anma çapı (inç), sabit dış çap serisi | dış çap × et kalınlığı, geniş seri |
| Malzeme | genelde düşük dayanımlı | S235JRH, S355J2H |
| Nerede | tesisat, akışkan taşıma | kolon, makas, kafes kiriş, korkuluk |
Ağırlık formülü ikisinde de aynıdır — değişen ölçü serisi ve malzeme sınıfıdır. Taşıyıcı bir elemanda su borusu kullanmak, hesapta öngörülen dayanımı vermez.
Malzemeye göre yoğunluk
Boru her zaman siyah boru değildir. Formül aynı kalır; yalnızca yoğunluk değişir.
| Malzeme | Yoğunluk (kg/m³) | Formül katsayısı |
|---|---|---|
| Yapı çeliği — S235 / S355 | 7.850 | 0,02466 |
| Paslanmaz — AISI 304 | 7.900 | 0,02482 |
| Paslanmaz — AISI 316 | 8.000 | 0,02513 |
| Alüminyum | 2.700 | 0,00848 |
| Bakır | 8.960 | 0,02815 |
| Pirinç | 8.500 | 0,02670 |
Katsayı, π × yoğunluk ÷ 1.000.000 ile bulunur. Daha fazla malzeme için malzeme yoğunlukları tablosuna bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Boru ağırlığı iç çaptan mı dış çaptan mı hesaplanır?
Dış çap ve et kalınlığından. Malzeme bu ikisinin arasındaki halkada bulunur; iç çap zaten bu ikisinden türer (iç çap = dış çap − 2 × et kalınlığı). Tesisatçı iç çapla, imalatçı dış çapla konuşur — sipariş verirken hangisinden bahsedildiğini netleştirin.
Dikişli ve dikişsiz borunun ağırlığı farklı mıdır?
Aynı dış çap ve et kalınlığında teorik ağırlık aynıdır. Fark üretim toleransındadır: dikişsiz boruda et kalınlığı sapması daha yüksek olabilir (bazı standartlarda −%12,5’e kadar), dikişli boruda daha dardır. Ticarette esas alınan yine teorik ağırlıktır.
Galvanizli borunun ağırlığı ne kadar artar?
Sıcak daldırma galvaniz iç ve dış yüzeye toplam yaklaşık 400–500 g/m² kaplama bırakır. 2″ borada bu metrede 70–90 gram civarıdır — yani %1–2. Tonaj hesabında ihmal edilebilir; kaplama maliyeti ayrı bir kalemdir.
Standart boru boyu kaç metredir?
Yapısal borularda 6 ve 12 metre yaygındır; tesisat borusunda 6 metre standarttır. Sipariş boyu talep edilebilir ancak kesim ve fire maliyeti eklenir. 12 metrelik boruda tır yükleme sınırı, sevkiyat planında belirleyici olur.
Boru içi beton dolgulu kolonun ağırlığı nasıl bulunur?
İki ayrı hacim toplanır. Çelik kısım yukarıdaki formülle, beton kısım iç çap üzerinden: iç alan (m²) × boy (m) × 2.400 kg/m³. Örneğin 219,1 × 6,3 mm boruda iç çap 206,5 mm; iç alan 0,0335 m²; metrede 80,4 kg beton, üstüne 33,06 kg çelik.
Tabloda olmayan ölçüyü nasıl hesaplarım?
Formül her ölçüde çalışır: (dış çap − et kalınlığı) × et kalınlığı × 0,02466. Örneğin 355,6 × 10 mm boru: (355,6 − 10) × 10 × 0,02466 = 85,2 kg/m. Sayfanın üstündeki hesap makinesi de aynı işlemi yapar.
Hesabı bitirdikten sonra
Boru ağırlığı çoğu zaman daha büyük bir metrajın parçasıdır:
- Boru profil (CHS) ölçü ve ağırlık tablosu — taşıyıcı sistem için 145 satırlık tam seri
- Sac ağırlık hesaplama — plaka, taban levhası, gövde sacı
- Kutu profil ağırlık hesaplama — kare ve dikdörtgen profil
- Malzeme ağırlık hesaplama — sac, profil ve boru için birleşik hesap
Hesap bir imalata dönüşüyorsa — kafes kiriş, korkuluk, boru kolon ya da erişim platformu için kesim, kaynak ve montaj dahil teklif verelim. Bandırma OSB’deki atölyemizde 2009’dan bu yana yapısal çelik imalatı yapıyoruz.
Bu bölüm dairesel içi boş kesit (CHS – Circular Hollow Section) yani boru kesitli malzemenizin ağırlığını rahatlıkla hesaplayabilmeniz için oluşturulmuştur. Tabloya çap ve et kalınlık değerleri girerek kesit ağırlığı hesaplayabilirsiniz.
Hesaplama yapabilmeniz için tabloda 4 adet veri giriş satırı bulunmaktadır. Çap verisi için dış çap ölçüsünü mm, et kalınlığını mm ve uzunluğu m olarak giriniz.
Özgül ağırlık değerini g/cm³ olarak girerek farklı materyaller (çelik, paslanmaz, alüminyum) için sonuç alabilirsiniz. Varsayılan olarak çelik özgül ağırlık değeri olan 7,85 değeri girilmiştir. Girdiğiniz verilere göre bulmuş olduğunuz sonuçları mühendislik hesaplamalarınızda kullanabilirsiniz.
Boru, boru profil, boru kesit malzemelerinizin ağırlıklarını kolaylıkla öğrenmek için Atılım Endüstri sayfamızı ziyaret ederek boru ağırlık hesaplama işlemlerinizi yapabilirsiniz. Toplam malzeme listeniz ile ilgili olarak sayfamızda bulunan malzeme ağırlık hesaplama tablomuzu kullanabilir ve tüm listenizin ağırlık ve boya alanını hesaplayabilirsiniz.
Boru Profil Kullandığınız İşler
Boru profil; kafes sistemlerde, boru köprülerinde, korkuluklarda ve görünen taşıyıcılarda tercih edilir. Burulmaya karşı dayanımı bu kullanımların sebebidir.
Tedarik
Boru ve kutu profil tedarikini ölçü bazında yapıyoruz — profil ve sac satışı.
İmalat ve montaj
Boru köprüleri, korkuluk ve kafes imalatlarında kesimden montaja kadar tek elden çalışıyoruz. Çelik konstrüksiyon imalatı ve montaj sayfalarımızda süreç anlatılıyor.
Diğer araçlarımız: sac ağırlık hesaplama ve çelik profil tablosu. Projeniz için iletişime geçebilirsiniz.
Hesaplama için gereken referans değerler: malzeme yoğunlukları ve birim hacim ağırlıkları.