Çelik depo, taşıyıcı sistemi çelik profillerden kurulan, kolonsuz geniş açıklıklarıyla depolama verimliliğini en üst düzeye çıkaran yapıdır. Atılım Endüstri, Bandırma Organize Sanayi Bölgesi’ndeki tesisinde projelendirme, imalat, montaj ve kaplama süreçlerinin tamamını üstlenerek anahtar teslim çelik depo üretir.
Çelik Depo Neden Kolonsuz Olmalı?
Deponun asıl işi hacim kazandırmaktır. Kolon, o hacmin içine giren bir engeldir: forklift dönüş yarıçapını kısıtlar, raf düzenini böler, palet yerleşim planını bozar. Çelik makas sistemiyle 30 metreyi aşan açıklıklar tek parça geçilebildiği için, aynı arsa üzerinde belirgin biçimde daha fazla depolama alanı elde edersiniz.
Kolon aralığı kararı raf sisteminizle birlikte verilmelidir. Bu yüzden projelendirmeye, hangi ürünü hangi rafta nasıl depolayacağınızı konuşarak başlıyoruz. Taşıyıcı sistem mantığı için çelik konstrüksiyon nedir sayfamıza bakabilirsiniz.
Tamamladığımız Çelik Depo Projeleri
Portföyümüzdeki depo projeleri, birbirinden çok farklı depolama ihtiyaçlarını kapsıyor.
| Proje | Yıl | Konum | Kapalı alan | Çelik tonajı | Açıklık | Serbest yükseklik | kg/m² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Same — Antrepo | 2019 | Balıkesir / Gönen | 3.876 m² | 112 ton | 2 × 18 m | 6 m | 29 |
| Başhan — Çeltik Depo | 2017 | Balıkesir / Gönen | 2.650 m² | 73,2 ton | 20 m | 6 m | 28 |
| Same — Ara Depo (ana depo) | 2017 | Balıkesir / Gönen | 2.160 m² | 94 ton | 18 m | 8 m | 44 |
| CSG Mühendislik — Eti Maden Ambar Binası | 2014 | Balıkesir / Bandırma | 2.016 m² | 181,4 ton | 24 m | 8 m | 90 |
| Can Klima — Ar-Ge Depo | 2018 | İstanbul / Dudullu | 720 m² | 17,3 ton | 12 m | 6 m | 24 |
| PFC Gıda — Soğuk Hava Deposu | 2026 | Balıkesir / Manyas | 650 m² | 32,5 ton | — | 7,80 m | 50 |
| Cenal Enerji — Atık Deposu | 2015 | Çanakkale / Karabiga | 144 m² | 4 ton | 6 m | 5 m | 28 |
| Tat Gıda — Çelik Depo | 2025 | Bursa / M.kemalpaşa | 90 m² | 4,7 ton | 7,5 m | 5 m | 52 |
| 3D Bilişim — Arçelik Depo | 2014 | Bursa / Osmangazi | ~710 m² | 49 ton | 18 m | — | 69 |
| Şiteks Tekstil — Ara Depo | 2018 | Tekirdağ / Saray | — | 20,9 ton | 24 m | — | — |
| Sönmez Global — Çelik Depo | 2019 | İstanbul / Dudullu | 576 m² | 20 ton | — | — | 35 |
Tablodaki son sütun, metrekare başına düşen çelik ağırlığı — depo tekliflerini karşılaştırırken bakılacak en açıklayıcı sayı. Portföyümüzde bu değer 24 kg/m² ile 90 kg/m² arasında değişiyor; yani aynı kapalı alana sahip iki depo arasında çelik miktarı neredeyse dörde katlanabiliyor.
On bir depo projesinin sayılarla özeti
| Ölçü | En küçük | Ortanca (medyan) | En büyük | n |
|---|---|---|---|---|
| Kapalı alan | 90 m² | 715 m² | 3.876 m² | 10 |
| Çelik tonajı | 4 ton | 32,5 ton | 181,4 ton | 11 |
| En büyük açıklık | 6 m | 18 m | 24 m | 9 |
| Serbest yükseklik | 5 m | 6 m | 8 m | 8 |
| Çelik sarfiyatı | 24 kg/m² | 39 kg/m² | 90 kg/m² | 10 |
Bu tablo bir fiyat listesi değil; kendi deponuzun hangi aralıkta olduğunu görmeniz için bir referans. n sütunu, o ölçünün kaç projede kayıtlı olduğunu gösterir.
Aynı metrekare, farklı tonaj: fark nereden geliyor?
Açıklık sanıldığı kadar belirleyici değil. Same Antrepo’da 36 m genişlik, ortada tek kolon sırasıyla 2 × 18 m olarak çözüldü ve 29 kg/m² çıktı. Buna karşılık 24 m açıklıklı Eti Maden ambar binası 90 kg/m² çıktı. Aradaki üç katlık farkı yaratan açıklık değil, deponun ne depoladığı: ambar binasında dökme malzemenin duvara ve taşıyıcıya uyguladığı yatay itki, kesitleri baştan büyüttü.
Depolanan ürün, çatıdan önce gelir. Dökme tahıl, çimento veya cevher depolarında yığın, yan duvarlara silo mantığına yakın bir basınç uygular. Palet üstünde kutulu ürün depolayan bir yapıda bu yük yoktur. Bu yüzden “2.000 m² depo” ifadesi tek başına bir teklif için yeterli bilgi değildir.
Soğuk hava deposu ayrı bir kategoridir. PFC Gıda’da 650 m² için 32,5 ton çelik gitti (50 kg/m²) — yalıtım kalınlığı, panel ağırlığı ve iç mekân nem yükü, benzer büyüklükteki normal bir depoya göre taşıyıcıyı belirgin şekilde ağırlaştırıyor.
Küçük depo, yüksek birim maliyet. Tat Gıda’da 90 m²’lik yapı 52 kg/m² çıktı. Küçük yapılarda temel, birleşim ve minimum kesit gereklilikleri metrekareye bölündüğünde birim ağırlık kaçınılmaz olarak yükselir; bu, küçük depolarda metrekare fiyatının neden daha yüksek göründüğünün cevabıdır.
Üretim Tesisi İçi Depolar
Tat Gıda – Çelik Depo projesinde Mustafakemalpaşa tesisinde ürünlerin geçici olarak saklanması için çelik depo inşa ettik; projelendirme, imalat, montaj ve kaplama süreçlerinin tamamı bize aitti. Same – Ara Depo ve Şiteks Tekstil – Ara Depo projeleri, üretim hattı ile sevkiyat arasındaki ara stoklama ihtiyacına yönelikti.
Lojistik ve Hangar Tipi Depolar
Sönmez Global – Çelik Depo projesinde Dudullu Organize Sanayi Bölgesi’nde modern bir hangar yapısı kurduk. 3D Bilişim – Arçelik Depo projesinde ise Bursa Osmangazi’de mevcut deponun yanına ilave çelik konstrüksiyon depo imal ve monte edildi — işletme faaliyetini sürdürürken yapılan bir ilave projesiydi.
Özel Amaçlı Depolar
Cenal Enerji – Atık Deposu projesinde Karabiga Santrali’nde enerji üretim süreçlerinde oluşan atıkların güvenli depolanması için çelik konstrüksiyon atık deposu ürettik. CSG Mühendislik – Eti Maden Ambar Binası Bandırma projesi maden ambarı, Başhan – Çeltik Depo tarımsal ürün deposu, Can Klima – Arge Depo ise Ar-Ge birimine bağlı depolama alanıdır.
Depo projelerimizin tamamını projelerimiz sayfasından görebilirsiniz.
Çelik Depo Yapımında Kritik Kararlar
Kolon Aralığı ve Açıklık
Raf düzeniyle birlikte belirlenir. Yanlış seçilen bir kolon aralığı, deponun ömrü boyunca her gün kaybettiren bir hataya dönüşür.
Serbest Yükseklik
Dikey depolama, metrekare başına maliyeti düşürmenin en etkili yoludur. Ancak yükseklik arttıkça rüzgâr yükü ve kolon kesitleri büyür; forklift erişim yüksekliğiyle birlikte optimize edilmelidir.
Yalıtım ve İklimlendirme
Gıda ve kimyasal depolarında sandviç panel kalınlığı doğrudan işletme giderini etkiler. Kuru malzeme deposunda trapez sac yeterli olabilirken, sıcaklık kontrollü depoda yalıtım kalınlığı baştan hesaplanmalıdır. Bkz. çatı ve cephe kaplama.
Yangın Güvenliği
Depolanan malzemenin yanıcılık sınıfı, sprinkler sistemi ve duman tahliye açıklıkları taşıyıcı sistemi etkiler. Sprinkler boruları çatı makaslarına asılacağı için bu yük baştan hesaba katılır.
Zemin ve Temel
Raf ayaklarının noktasal yükleri ve forklift trafiği, zemin betonunun kalınlığını belirler. Çelik yapının kendi yükü betonarmeye göre hafif olduğundan temel maliyeti genelde daha düşük kalır.
Çelik Depo Yapım Süreci
Süreç dört aşamada ilerler: projelendirme ve statik hesap, Bandırma OSB’deki atölyemizde imalat, sahada montaj ve son olarak çatı-cephe kaplaması. İmalat atölyede sürerken sahada temel işlerinin paralel ilerlemesi, toplam süreyi belirgin biçimde kısaltır.
Çelik Depo Maliyeti
Depo maliyetini belirleyen ana kalemler açıklık, serbest yükseklik, kaplama tipi ve bölgesel kar-rüzgâr yüküdür. Depolarda üretim tesislerine göre daha az ekipman yükü olduğu için metrekare maliyeti genellikle fabrikadan düşüktür. Ön hesaplarınız için ağırlık hesaplama araçlarımızı kullanabilir, fiyat mantığı için çelik konstrüksiyon fiyatları yazımıza bakabilirsiniz.
Çelik Depo Yapılarında Tasarım ve İşletme Kriterleri
Depo yapısı, taşıyıcı sistemi görece basit ama işletme gereksinimleri en katı yapı tiplerinden biridir. Yapının başarısı çoğunlukla açıklığı geçebilmesiyle değil, raf düzenine, yangın senaryosuna ve zemin performansına ne kadar uyduğuyla ölçülür.
Kolonsuz açıklık ve makas seçimi
Depoda her kolon, raf sırasını böler ve forklift manevra alanını daraltır. Bu nedenle depolar mümkün olduğunca kolonsuz planlanır. Orta açıklıklarda dolu gövdeli çerçeve yeterliyken, açıklık büyüdükçe kafes makas ekonomikleşir; çünkü kafeste malzeme, iç kuvvetin gerçekten büyük olduğu başlık elemanlarında toplanır, gövde ise boşaltılır. Kafes yüksekliğinin açıklığa oranı verimliliği belirleyen ana parametredir — çok basık kafeslerde başlık kuvvetleri hızla büyür ve sistem avantajını kaybeder.
Depolarda tasarımı yöneten kriter çoğu zaman dayanım değil sehimdir. Çatı makasının aşırı sarkması, kaplama derzlerinde açılmaya, yağmur suyunun yanlış noktada toplanmasına ve asma tavan/sprinkler hattında bozulmaya yol açar. Bu nedenle sehim sınırları, açıklığın belirli bir oranı olarak baştan belirlenmeli ve kesit seçimi buna göre yapılmalıdır.
Raf sistemleri ve zemin betonu
Yüksek raflı depolarda taşıyıcı sistemin dışında ikinci bir “yapı” daha vardır: raf sistemi. Raflar kendi ayakları üzerinden yükü doğrudan zemine aktarır ve bu yükler mahal başına birkaç ton mertebesine ulaşabilir. Zemin betonunun taşıma kapasitesi ve yüzey düzlüğü, raf yüksekliği arttıkça kritikleşir; dar koridorlu (VNA) sistemlerde düzlük toleransları TS EN 15620 gibi standartlarda tanımlanmıştır ve normal bir sanayi betonundan çok daha sıkıdır. Zemin toleransı sağlanmadığında raf ayakları düşeyden sapar, yük dağılımı bozulur ve sistem tasarlanan kapasitesini karşılayamaz. Bu nedenle raf düzeni, zemin betonu dökülmeden önce netleşmiş olmalıdır.
Raflar ayrıca yapı ile etkileşir: depremde raf kütlesi ciddi bir yatay kuvvet üretir ve rafın yapıya bağlanıp bağlanmadığı taşıyıcı sistemin hesabını değiştirir. Rafın binaya mesnetlendiği çözümlerde bu yük, yapı hesabına dahil edilmelidir.
Yangın güvenliği ve duman tahliyesi
Depo yangınlarında asıl risk taşıyıcı sistemin kendisi değil, depolanan malzemenin yangın yüküdür. Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik kapsamında yapı; kullanım sınıfı, toplam alan ve depolanan malzemeye göre yangın kompartımanlarına ayrılır, sprinkler ve duman tahliyesi gereklilikleri buna göre belirlenir. Çelik taşıyıcı için gereken yangın dayanım süresi (R30, R60, R90 gibi) bu değerlendirmenin çıktısıdır ve doğrudan koruma yöntemini belirler: şişen (intumescent) boya, püskürtme kaplama veya alçıpan kutulama. Çeliğin kritik sıcaklığı yaklaşık 500–550 °C civarında kabul edilir; korumanın kalınlığı, elemanın kesit faktörüne (ısınan yüzey alanının hacme oranına) göre değişir — ince cidarlı bir profil, aynı korumayla kalın bir profilden daha hızlı ısınır. Bu nedenle tüm elemanlara aynı kalınlıkta koruma uygulamak teknik olarak doğru değildir.
Çatıda konumlandırılan duman tahliye kapakları ise iki işlevi birden görür: yangında duman katmanını yükseltip tahliye süresi kazandırır, normal işletmede doğal havalandırma ve gün ışığı sağlar. Bu açıklıklar makas düzenine göre yerleştirilmeli, taşıyıcı elemanların kesilmesini gerektirmemelidir.
Yoğuşma ve ısıl performans
Isıtılmayan depolarda en sık karşılaşılan şikâyet çatıdan “su damlaması”dır; bunun çoğu sızıntı değil yoğuşmadır. İç ortamdaki nemli hava, soğuk metal yüzeye temas ettiğinde çiy noktasının altına düşer ve yüzeyde su oluşur. Çözüm, yalıtım katmanının kesintisiz olması ve buhar kesici katmanın sıcak taraf(ta) konumlandırılmasıdır. Sandviç panel kullanılan çatılarda ek yerleri ve vida delikleri bu zincirin en zayıf halkasıdır. Isıtılan depolarda ise TS 825 kapsamındaki ısı yalıtım gereklilikleri devreye girer ve panel kalınlığı buna göre seçilir.
Genişleme payı bırakmak
Depo, işletmenin büyümesine en hızlı tepki veren yapıdır. İleride uzatma ihtimali varsa, bu ihtimalin bugünkü projeye yansıtılması gerekir: uzatma yönündeki alın çerçevesinin sökülebilir tasarlanması, temel ve ankrajların o aksta hazırlanması ve çaprazların ileride kaldırılabilecek şekilde konumlandırılması, sonraki yatırımın maliyetini önemli ölçüde düşürür.
İçine iş makinesi, kamyon veya tarım aracı alınacak, kapısı cephenin tamamını kaplayan yapılar depodan farklı kriterlerle tasarlanır; bu tip yapılar için çelik hangar sayfamıza bakabilirsiniz.
Nerede Çalışıyoruz
Atölyemiz Balıkesir’de, Bandırma Organize Sanayi Bölgesi’nde: Bandırma OSB 20012 Cad. No:4/1, 10902 Gönen / Balıkesir.
Bugüne kadar tamamladığımız 138 projenin 76’sı Balıkesir’de: 38’i Gönen, 29’u Bandırma, kalanı Erdek, Manyas, Susurluk ve Altıeylül. Balıkesir dışında Konya’da 12, İstanbul’da 10, Bursa’da 8, Çanakkale’de 6 iş yaptık; İzmir, Kocaeli, Yalova, Tekirdağ, Kütahya, Elazığ, Zonguldak ve Antalya’da da tamamlanmış projelerimiz var.
Yakın çevrede çalışmanın somut karşılığı şudur: Gönen ve Bandırma’daki bir sahaya ölçü almaya aynı gün gidilir, montaj ekibi sabah atölyeden çıkıp öğleden önce sahada olur, eksik kalan bir parça bütün günü kaybettirmez. Uzak illerde bu avantaj yoktur; orada imalatın atölyede eksiksiz bitirilmesi ve sahaya montaj sırasına göre sevk edilmesi gerekir — Konya’daki on iki iş bu şekilde yürüdü.
Sıkça Sorulan Sorular
Çelik depo kaç metre açıklık geçebilir?
Kafes makas sistemleriyle 30 metrenin üzerinde kolonsuz açıklıklar geçilebilir. Açıklık büyüdükçe makas yüksekliği ve çelik ağırlığı arttığı için, ekonomik açıklık her projede ayrıca hesaplanır.
Mevcut depomun yanına ilave yapabilir misiniz?
Evet. Arçelik ve Tat Gıda projelerimiz mevcut yapıya ilave örnekleridir. Bu tür işlerde montaj planı, işletmenin günlük çalışmasını durdurmayacak şekilde kurgulanır.
Çelik depo ne kadar sürede kurulur?
Orta ölçekli bir depoda projelendirme birkaç hafta, imalat ve montaj birkaç ay sürer. Betonarmeden en önemli farkı, imalatın atölyede hava koşullarından bağımsız devam edebilmesidir.
Soğuk hava deposu yapıyor musunuz?
Taşıyıcı sistemi ve yalıtımlı kabuğu üretiyoruz. Soğutma tesisatı ayrı bir uzmanlık alanı olduğundan, bu işi yapan firmayla koordineli çalışıyor ve taşıyıcı sistemi ekipman yüklerine göre hesaplıyoruz.
Deponun ileride yeri değişebilir mi?
Cıvatalı birleşimlerle kurulmuş bir çelik depo sökülüp başka bir arsada yeniden kurulabilir. Bu, kiralık arsada çalışan işletmeler için önemli bir avantajdır.
Depo Projeniz İçin Teklif Alın
Depolayacağınız ürünü, raf düzeninizi ve arsanızı anlattığınızda açıklık, yükseklik ve kaplama kararlarını birlikte netleştirir, ardından statik proje ve fiyat teklifi hazırlarız. Bize ulaşın.